Tavuk yetiştiriciliği, doğru bilgi ve uygulamalarla yapıldığında oldukça karlı bir tarım dalıdır. Özellikle yumurta üretimi hedeflenen işletmelerde verimi artırmak için birçok faktörün bir arada optimize edilmesi gerekir. Bay-Tav Tavukçuluk’un 20 yılı aşkın saha tecrübesine dayanarak derlediği bu yöntemler, hem küçük aile işletmeleri hem de büyük ticari çiftlikler için yol göstericidir.
Verimi artırmanın ilk adımı, genetik kalitesi yüksek ve hastalıklara dirençli bir ırk seçmektir. Lohman, Isa Brown gibi ticari yumurta tavuğu ırkları, yılda 300-320 adet yumurta verebilme potansiyeline sahiptir. Ancak bu genetik potansiyelin açığa çıkması için doğru besleme şarttır. Tavukların yaşına ve üretim dönemine göre ayarlanmış rasyonlar; yeterli protein, enerji, kalsiyum, fosfor ve vitaminleri içermelidir. Özellikle yumurta kabuğu kalitesi için kalsiyum seviyesi %3.5-4.5 arasında olmalı, D vitamini ile desteklenmelidir. Bay-Tav’ın kendi yem fabrikasında ürettiği yemler, bu ihtiyaçları tam olarak karşılayacak şekilde formüle edilmiştir.
İkinci önemli faktör aydınlatma programıdır. Yumurta üretimi fotoperiyot (gün ışığı süresi) ile doğrudan ilişkilidir. Genç tavuklarda kademeli olarak artırılan ışık süresi, yumurtlamayı teşvik eder. Yetişkinlerde ise günde 14-17 saat aydınlatma idealdir. Işık şiddeti de önemlidir; çok loş ışık yumurta verimini düşürür, çok parlak ışık ise stres ve kanibalizme yol açabilir. Otomasyonlu sistemler sayesinde bu değerler hassas şekilde ayarlanabilir.
Kümes içi iklimlendirme de verimde belirleyici rol oynar. Tavuklar için en uygun sıcaklık 18-22°C, bağıl nem ise P-70’dir. Aşırı sıcakta yem tüketimi azalır ve yumurta kabuğu incelir; aşırı soğukta ise enerjinin büyük kısmı vücut ısısını korumaya harcanır, yine verim düşer. Havalandırma yetersizse amonyak birikir, solunum yolu hastalıkları artar. Modern çiftliklerde fan, perde ve soğutma pedleri otomatik kontrole bağlanmalıdır.
Son olarak düzenli sağlık taraması ve aşılama programı ihmal edilmemelidir. Newcastle, Gumboro, İnfeksiyöz Bronşit gibi hastalıklara karşı aşılamalar zamanında yapılmalı, biyogüvenlik kurallarına harfiyen uyulmalıdır. Ölü tavukların nekropsisi (otopsi) yapılarak sürü sağlığı sürekli izlenmelidir. Bay-Tav, tüm bu konularda üreticilere danışmanlık hizmeti de sunmaktadır. Verimli bir tavukçuluk için doğru stratejilerle hareket edildiğinde, yumurta üretiminde hem miktar hem de kalite olarak tatmin edici sonuçlara ulaşmak mümkündür.